Historia Funduszy Inwestycyjnych w Polsce i na świecie

Za prekursora wspólnego inwestowania, co dziś nosi miano towarzystwa funduszy inwestycyjnych, uważa się szkockiego księgowego – Roberta Fleminga. Pod koniec 1870 roku został on wysłany w delegację do Ameryki. Po powrocie do Szkocji postanowił wraz z przyjaciółmi założyć Szkocko-Amerykański Trust Inwestycyjny (w oryginale Scoottish American Investment Trust). W kolejnych latach Fleming bardzo chętnie brał udział w tworzeniu podobnych instytucji służących wspólnemu inwestowaniu. Ideą każdej z nich był to, by dostęp do giełdy i inwestowania mieli również ci, którzy nie znają się na analizie technicznej oraz fundamentalnej oraz nie śledzą codziennie tego, co się dzieje na światowych rynkach finansowych.

Popularność funduszy inwestycyjnych przyczyniła się do ożywienia i wzrostu w gospodarce państwa brytyjskiego. W ciągu kolejnych 15 lat do życia powołano ok. 50 towarzystw.

Niestety znaczna część z nich upadła z powodu nieoptymalnych decyzji inwestycyjnych. Te fundusze, którym udało się przetrwać i tak miały nad sobą czarne chmury. Największą z nich był kryzys giełdowy pod koniec XIX wieku. Ludzie wrócili do myślenia o inwestycji w fundusze dopiero na początku XX wieku. Fundusze inwestycyjne były już bowiem wtedy bardziej odporne na spadki na giełdach. Ich działalności nie zakłócił nawet kryzys giełdowy w 1921 roku.

Po dużym sukcesie funduszy inwestycyjnych w Anglii fala popularności idei wspólnego inwestowanie dotarła do Ameryki. Na lata dwudzieste XX wieku przypada największy i równie gwałtowny rozkwit tego typu instytucji.

21 III 1924 powołano do życia pierwszy fundusz inwestycyjny w Bostonie. Massachusetts Investor Trust działał na bardzo podobnych zasadach, na jakich dzisiaj działają fundusze inwestycyjne w naszym kraju. Udziały funduszu były sprzedawane każdej osobie, która wyraziła zainteresowanie danym funduszem. Jednocześnie fundusz uzurpował sobie prawo do transakcji odkupu udziałów w dowolnej chwili, po cenie równej sumie aktywów danego funduszy podzielonej przez liczbę jednostek uczestnictwa.

W roku 1935 kongres w Ameryce zobligował komisję papierów wartościowych do przyjrzenia się sytuacji na rynku funduszy inwestycyjnych. W wyniki czego po całych sześciu latach powstał ogromnej wielkości raport o działalności funduszy. Na ponad 5 tys. stron zapisano dogłębną analizę tego rynku. Niedługo potem stworzono Inwestment Company Act – czyli akt prawny, którego celem była regulacja działalności funduszy inwestycyjnych w Ameryce. Po dziś dzień funkcjonuje on w niemal niezmienionej formie i jest uważany za najlepszy tego typu akt na świecie.

W 1949 roku w USA było 91 funduszy inwestycyjnych, których liczba klientów sięgała nieco ponad 840 tys. Dwa lata później, w roku 1952, liczba funduszy przekroczyła 100, a liczba klientów milion. W 1953 na amerykańskim rynku funduszy inwestycyjnych pojawił się pierwszy funduszy inwestujący poza granicami kraju. Dwadzieścia lat później, na początku lat ’70 pojawił się fundusz rynku pieniężnego. Niecałe 7 lat później aktywa tegoż funduszy wyceniane były na ponad 100 milionów dolarów. Po dziś dzień dla Amerykanów fundusze inwestycyjnego stanowią najpopularniejszą opcję inwestowania zgromadzonego kapitału.

Fundusze inwestycyjne w Polsce istnieją od nieco ponad 20 lat. W roku 1991 dokonano pierwszej regulacji prawnej rynku funduszy inwestycyjnych, czego skutkiem był akt prawny zwany „Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowym i funduszach powierniczych” wydany 22 marca.

Pierwszy funduszem powierniczym w Polsce był Pioneer, który rozpoczął działalność w 1992 roku. Do ’95 był monopolistą na rynku funduszy zrównoważonych. W tym roku na polskim rynku pojawiła się Korona Towarzystwo Funduszy Powierniczych, która w swojej ofercie również miała fundusz zrównoważony. W związku z czym Pioneer wprowadził na rynek fundusz akcyjny i obligacyjny.

W roku 1996 Komisja Papierów Wartościowych udzieliła pozwolenia na działalność kolejnym 7 funduszom powierniczym i trzem towarzystwom. W sumie w tym roku na polskim rynku istniało 11 funduszy powierniczych oraz 5 towarzystw, które w swojej ofercie miały te fundusze. Niewątpliwie przełomem był rok ’97, kiedy powstała osobna ustawa o funduszach inwestycyjnych. Powstawały też nowe fundusze inwestycyjne i towarzystwa. W grudniu 1997 na rynku było już dziesięć towarzystw, które oferowały 30 różnych funduszy inwestycyjnych. Wraz ze wzrostem gospodarczym rosła też popularność funduszy inwestycyjnych, z roku rok kapitał zaangażowany w fundusze rósł coraz bardziej.

W ’96 aktywa funduszy były na poziomie 1,36 mld złotych. Rok później zanotowano ponad 40% wzrost – do 1,9 mld złotych. Rok 1998 był kolejnym dobrym rokiem dla funduszy inwestycyjnych w Polsce. Komisja Papierów Wartościowych wydawała zezwolenia kolejnym trzem towarzystwo, a liczba funduszy inwestycyjnych to 41.

21 lutego 1998 w życie weszła ustawa regulująca rynek funduszy inwestycyjnych. Zawarto w niej definicje kolejnych typów funduszy inwestycyjnych, eliminując z rynku fundusze powiernicze. Czego wynikiem było przekształcenie się 11 z 13 funduszy powierniczych w fundusze inwestycyjne. Komisja wydała kolejne dwa zezwolenia dla TFI, które uruchomiły 2 nowe fundusze inwestycyjne. Okres od 1995 do 1998 był bardzo burzliwy, a jednocześnie przełomowy dla rynku funduszy inwestycyjnych w naszym kraju.

W 1999 powstało kolejnych 25 funduszy, w tym roku też powstały dwa nowe rodzaje funduszy:
– fundusz specjalistyczny (SOFI Skarbiec PPPlus)
– zamknięty fundusz inwestycyjny (ZFI Sezam)

Rok dwutysięczny przyniósł kolejne zezwalania dla 6 towarzystw, 11 otwartych i 3 zamkniętych funduszy oraz 7 specjalistycznych otwartych i 3 zamkniętych. Z kolei rok 2001 możemy określić mianem roku „funduszy papierów dłużnych”, co wynikało z niezbyt dobrej sytuacji na giełdzie.

W kolejnych latach w tworzenie funduszy zaangażowały się również banki, motywowane
chęcią rekompensaty odpływów z lokat oraz możliwością szybkiego gromadzenia
kapitału. Wynikiem tej aktywności stała się powszechna dostępność tytułów uczestnictwa,
które wcześniej można było nabyć głównie w punktach obsługi klienta domów maklerskich
oraz placówkach towarzystw. Przełożyło się to automatycznie na przyrost aktywów funduszy
(zob. wykres 2). Na koniec 2004 r. dysponowały one ponad 37 mld zł59. W tym samym roku znowelizowano ustawę o funduszach inwestycyjnych, skracając terminy podejmowania przez Komisję Nadzoru Finansowego decyzji o zezwoleniu na założenie nowego funduszu. Precyzowała ona także obowiązki informacyjne funduszy oraz przewidywała możliwość tworzenia subfunduszy w ramach jednego funduszu inwestycyjnego.

Dzięki hossie na warszawskim parkiecie, do 2007 r. funduszom inwestycyjnym udało
się zgromadzić około 123 mld zł, co stanowiło prawie 30% wartości depozytów bankowych
według stanu na koniec roku60. W tym czasie zaobserwowano również rozkwit różnorodności
na rynku, prócz zwykłych funduszy pojawiawiły się bowiem fundusze wyspecjalizowane,
a wśród nich fundusze nieruchomości, sekurytyzacyjne oraz hedgingowe

Gwałtownym, a zarazem niespodziewanym hamulcem dla ekspansji funduszy
wspólnego inwestowania stał się kryzys gospodarczy, zapoczątkowany w Stanach
Zjednoczonych na rynku kredytów hipotecznych typu subprime61. Jego symptomy można
było dostrzec już pod koniec 2007 r. Lawina spadków, jaka przetoczyła się wówczas przez
giełdy papierów wartościowych na całym świecie, a następnie swym negatywnym wpływem
objęła realną sferę gospodarki, nie ominęła również Polski. Krajowy system fi nansowy
został nią dotknięty w „ograniczonym stopniu, niemal wyłącznie poprzez spadki cen akcji
na GPW. Brak bezpośrednich lub pośrednich ekspozycji banków, zakładów ubezpieczeń
i funduszy emerytalnych na ryzyko związane z amerykańskim rynkiem kredytów hipotecznych
o podwyższonym ryzyku, w dużym stopniu chronił krajowe instytucje przed stratami.

Tendencja zniżkowa trwała do końca I kw. 2009 r., kiedy to zaczęły pojawiać się
pierwsze symptomy odrodzenia tej formy alokacji kapitału. Wszystko dzięki „wyhamowaniu
spadku wartości akcji na polskiej giełdzie oraz wzrostom, które w kwietniu i maju 2009 r.
dominowały na warszawskim parkiecie, ale też w Nowym Jorku i Frankfurcie

Na dzień dzisiejszy na polskim rynku działają 22 TFI, które w swojej ofercie mają ponad 150 funduszy inwestycyjnych, co sprawia, że charakteryzują się one już wielomiliardowymi aktywami.

VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 8.8/10 (4 votes cast)
VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 0 (from 0 votes)
Historia Funduszy Inwestycyjnych w Polsce i na świecie, 8.8 out of 10 based on 4 ratings

Użytkownicy trafili do nas po frazach

  • pioneer tfi wycena
  • anything
  • fundusze inwestycyjne w polsce
  • istaoja i fundusz
  • najstarszy fundusz na świecie

More About

View Posts - Visit Website

Comments are closed.